Türkiye’nin en zengin ili Kocaeli oldu ama yaşam süresinde 54.sırada!

TÜİK'in 24 Mart 2025 tarihinde açıkladığı verilerine göre Kocaeli, gelirde Türkiye birincisi olurken yaşam beklentisinde Türkiye ortalamasının altında kaldı. Beşeri Kalkınma Endeksi nedir, gelir endeksi neyi ifade eder? Haberimizde detaylarıyla…

KOCAELİ TÜRKİYE'NİN EN ZENGİN İLİ OLDU, AMA VATANDAŞ UZUN YAŞAMIYOR!

KOCAELİ – Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2022 yılı Beşeri Kalkınma Endeksi verilerine göre Kocaeli, gelir düzeyinde Türkiye birincisi olurken, yaşam beklentisinde 54. sırada yer aldı. Bu çelişkili tablo, Türkiye'nin sanayi devlerinden biri olan ilin gelire rağmen sağlık alanında sınıfta kaldığını ortaya koydu.

KOCAELİ GELİRDE ZİRVEDE, SAĞLIKTA GERİDE

TÜİK’in 24 Mart 2025 tarihinde açıkladığı İl Bazında Beşeri Kalkınma Endeksi 2022 sonuçları, Kocaeli’nin ekonomik başarıları kadar yaşam şartlarındaki yetersizlikleri de göz önüne serdi. İşte Kocaeli'nin endeksteki sıralaması:

  • Gelir Endeksi: 1. sıra
  • Eğitim Endeksi: 4. sıra
  • Yaşam Beklentisi Endeksi: 54. sıra
  • Genel Beşeri Kalkınma Endeksi: 3. sıra

Kocaeli, yüksek sanayi üretimi, ihracat gücü ve vergi gelirleri ile gelir kategorisinde zirvede yer alsa da, vatandaşlarının yaşam süresi Türkiye ortalamasının gerisinde kaldı.

BEŞERİ KALKINMA ENDEKSİ NEDİR?

Beşeri Kalkınma Endeksi (HDI), bir ilin yaşam kalitesini, sağlık düzeyini, eğitim seviyesini ve gelir durumunu esas alarak hesaplanıyor. Endeks, şu üç bileşene göre hazırlanıyor:

  • Yaşam Beklentisi: Ortalama yaşam süresi
  • Eğitim Düzeyi: Okullaşma oranları ve mezuniyet
  • Kişi Başına Gelir: Ekonomik refah seviyesi
  • 0,8 üzeri: Çok yüksek
    0,7 – 0,8 arası: Yüksek
    0,55 altı: Düşük kalkınma olarak sınıflandırılıyor.

    KOCAELİ’DE GELİR VAR, YAŞAM YOK

    Uzmanlara göre Kocaeli’nin gelirdeki başarısı, özellikle Gebze'deki sanayi tesislerinin yoğunluğu, ihracat kapasitesi ve çalışan başına düşen üretim miktarıyla doğrudan ilişkili. Ancak, yaşam beklentisi endeksinde 54. sırada yer alması, çevresel faktörler, hava kirliliği, iş stresi ve sağlık hizmetlerine erişim sorunlarını gündeme getiriyor.

    TÜRKİYE’NİN EN GELİŞMİŞ İLLERİ AÇIKLANDI

    TÜİK verilerine göre en yüksek Beşeri Kalkınma Endeksine sahip iller şöyle sıralandı:

    • 1. Ankara: 0,891 puan
    • 2. İstanbul ve Kocaeli: 0,886 puan
    • 4. İzmir
    • 5. Muğla

    EN GERİDEKİ İLLER HANGİLERİ?

    Beşeri kalkınmada en düşük puanı alan iller ise ağırlıklı olarak doğu bölgelerinde yer aldı:

    • Ağrı: 0,748 puan
    • Şanlıurfa
    • Van
    • Muş
    • Bitlis

    Bu iller, eğitim, sağlık ve gelir gibi temel alanlarda gelişmiş illere kıyasla geride kalmaya devam ediyor.

    BİR SONRAKİ GÜNCELLEME 2027’DE

    TÜİK, Beşeri Kalkınma Endeksi verilerini her 5 yılda bir güncelliyor. Bir sonraki açıklamanın Aralık 2027 tarihinde yapılması bekleniyor.